Μπλοκάκι και φόρος: Πότε αντιμετωπίζεται ως μισθός και πότε οδηγεί στο τεκμαρτό σύστημα
Χιλιάδες εργαζόμενοι που αμείβονται με «μπλοκάκι» έχουν τη δυνατότητα να αποφύγουν το τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών και να φορολογηθούν ως μισθωτοί, κερδίζοντας φορολογικές εκπτώσεις. Η δυνατότητα αυτή, ωστόσο, μόνο αυτονόητη δεν είναι, καθώς προϋποθέτει την τήρηση συγκεκριμένων και αρκετά αυστηρών όρων.
Με το άνοιγμα των φορολογικών δηλώσεων να πλησιάζει, αρκετοί διαπιστώνουν ότι το «μπλοκάκι σαν μισθός» ισχύει μόνο στα χαρτιά. Στην πράξη, η φορολογική μεταχείριση ως μισθωτού «κλειδώνει» μόνο αν πληρούνται σωρευτικά πέντε προϋποθέσεις, διαφορετικά ενεργοποιείται το τεκμαρτό σύστημα και η φορολόγηση ξεκινά από το πρώτο ευρώ.
Καταρχάς, ο εργαζόμενος θα πρέπει να έχει έγγραφες συμβάσεις παροχής υπηρεσιών ή έργου με έως τρία φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Αν οι αντισυμβαλλόμενοι είναι περισσότεροι, τότε τουλάχιστον το 75% του ακαθάριστου εισοδήματος θα πρέπει να προέρχεται από έναν και μόνο εργοδότη, ώστε να προκύπτει σαφής σχέση οικονομικής εξάρτησης. Παράλληλα, η έδρα της δραστηριότητας θα πρέπει να έχει δηλωθεί στην κατοικία του εργαζόμενου, αποκλείοντας επαγγελματικούς χώρους που παραπέμπουν σε οργανωμένη επιχείρηση.
Επιπλέον, δεν θα πρέπει να έχει εισπραχθεί μισθός από άλλη εργασία στο ίδιο φορολογικό έτος, ενώ η δραστηριότητα πρέπει να ανήκει στα λεγόμενα ελευθέρια επαγγέλματα, όπου κυριαρχεί το στοιχείο της επιστημονικής γνώσης, της συμβουλής ή της πνευματικής και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Η σχετική λίστα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα επαγγελμάτων, από γιατρούς, δικηγόρους και μηχανικούς μέχρι δημοσιογράφους, καλλιτέχνες, προγραμματιστές και συμβούλους επιχειρήσεων.
Αν έστω και ένας από αυτούς τους όρους δεν πληρούται, τότε ο εργαζόμενος με «μπλοκάκι» φορολογείται ως ελεύθερος επαγγελματίας. Το εισόδημά του προσδιορίζεται με το τεκμαρτό σύστημα και ο φόρος επιβάλλεται από το πρώτο ευρώ, με συντελεστή 9% έως τις 10.000 ευρώ και με κλιμάκωση από 22% έως 44% για τα υψηλότερα εισοδήματα. Για πολλούς, αυτό σημαίνει σημαντικά αυξημένη φορολογική επιβάρυνση, ανεξάρτητα από το τι πραγματικά κέρδισαν.
Όσοι, αντίθετα, καταφέρουν να φορολογηθούν ως μισθωτοί, απαλλάσσονται από το τεκμαρτό εισόδημα και δικαιούνται την έκπτωση φόρου που ισχύει για τους μισθωτούς. Η έκπτωση αυτή ανέρχεται σε 777 ευρώ για φορολογούμενους χωρίς εξαρτώμενα τέκνα, αυξάνεται στα 810 ευρώ για έναν παιδί, στα 900 ευρώ για δύο παιδιά, στα 1.120 ευρώ για τρία και φτάνει τα 1.340 ευρώ για τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα.
Σε δεύτερο χρόνο, και με το βλέμμα στραμμένο στο 2027, τα εισοδήματα που αποκτώνται φέτος από εργαζόμενους με «μπλοκάκι» θα φορολογηθούν με τη νέα ενιαία φορολογική κλίμακα. Οι αλλαγές αναμένεται να ευνοήσουν κυρίως όσους δηλώνουν εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, αλλά και τους νεότερους έως 30 ετών και τις οικογένειες με προστατευόμενα τέκνα.
Μέχρι τότε, το μήνυμα παραμένει σαφές: το μπλοκάκι μπορεί να αντιμετωπιστεί φορολογικά σαν μισθός, αλλά μόνο για όσους χωρούν χωρίς αποκλίσεις στο προβλεπόμενο πλαίσιο.











