Άδεια καλάθια και «κομμένο» κρέας: Η ακρίβεια αλλάζει ριζικά το διατροφικό χάρτη των Ελλήνων το 2026 / γράφει η Αντριάνα Βασιλά

Σε πλήρη αναθεώρηση των καταναλωτικών τους συνηθειών, ακόμη και σε ό,τι αφορά τα βασικά είδη διατροφής, προχωρούν πλέον με βίαιο τρόπο τα ελληνικά νοικοκυριά, καθώς η παρατεταμένη πληθωριστική καταιγίδα εξανεμίζει τα εισοδήματα και αναγκάζει τους πολίτες να περιορίσουν τις αγορές τους στα απολύτως απαραίτητα.

Οι διαδοχικές ανατιμήσεις στα ράφια των σούπερ μάρκετ και η γενικευμένη ακρίβεια στα τρόφιμα έχουν οδηγήσει σε μια ορατή, δομική μείωση του όγκου πωλήσεων στα βασικά αγαθά, με τους καταναλωτές να εφαρμόζουν μια ιδιότυπη στρατηγική άμυνας, μειώνοντας τις ποσότητες και στρεφόμενοι σε φθηνότερες εναλλακτικές λύσεις ιδιωτικής ετικέτας.

Η πιο δραματική αποτύπωση αυτής της νέας, επώδυνης πραγματικότητας καταγράφεται στην κατανάλωση κρέατος, η οποία εξελίσσεται πλέον σε είδος πολυτελείας για τη μέση οικογένεια.

Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα και αποκαλυπτικά στοιχεία έρευνας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΟΠΑ), το ποσοστό των πολιτών που δηλώνουν ότι έχουν μειώσει την κατανάλωση κρέατος εκτινάχθηκε στο εντυπωσιακό σαράντα πέντε τοις εκατό το 2026, καταγράφοντας μια ραγδαία και ανησυχητική άνοδο σε σύγκριση με το τριάντα έξι τοις εκατό που είχε αποτυπωθεί το 2025. Αυτή η σαφέστατη ανοδική τάση μέσα σε ένα μόλις έτος επιβεβαιώνει ότι η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών έχει χτυπήσει «κόκκινο» και ότι η εγχώρια ζήτηση υποχωρεί υπό το βάρος των ασταμάτητων ανατιμήσεων.

«Άπιαστο» το μοσχαράκι

Η αιτία αυτής της καταναλωτικής οπισθοχώρησης είναι καθαρά αριθμητική και αποτυπώνεται ανάγλυφα στα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Οι τιμές του μοσχαρίσιου κρέατος συνεχίζουν την ασταμάτητη ανοδική τους πορεία, καταγράφοντας ετήσια αύξηση της τάξης του δεκαεννέα κόμμα δύο τοις εκατό, επιβαρύνοντας με πρωτοφανή τρόπο τον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Η ιστορική ακτινογραφία των τιμών στο μοσχάρι την τελευταία δεκαετία σοκάρει, καθώς αποκαλύπτει το μέγεθος της επιβάρυνσης: από τα δέκα έως δώδεκα ευρώ το κιλό που κόστιζε το 2016, διαμορφώθηκε στα δεκατέσσερα με δεκαπέντε ευρώ την περίοδο 2020-2021, σκαρφάλωσε στα δεκαπέντε κόμμα πενήντα έως δεκαεπτά ευρώ το 2023, ενώ το 2026 οι τιμές έχουν ξεφύγει πλήρως από κάθε έλεγχο, κινούμενες πλέον στη στρατοσφαιρική ζώνη μεταξύ είκοσι και εικοσιπέντε ευρώ το κιλό.

Αυτή η εκρηκτική άνοδος συμπαρασύρει και τα υπόλοιπα είδη κρέατος, δημιουργώντας ένα ασφυκτικό πλαίσιο στην αγορά. Το χοιρινό κυμαίνεται πλέον από πέντε έως εννέα ευρώ το κιλό, το αρνί και το κατσίκι παραμένουν σε υψηλά επίπεδα μεταξύ δώδεκα και δεκαέξι ευρώ, ενώ ακόμη και το κοτόπουλο, που παραδοσιακά αποτελούσε τη φθηνή λύση ανάγκης για το ελληνικό τραπέζι, έχει ακριβύνει σημαντικά, κοστίζοντας από τέσσερα κόμμα πενήντα έως επτά ευρώ το κιλό.

Το φαινόμενο της μείωσης των αγορών δεν περιορίζεται μόνο στο κρέας, αλλά απλώνεται σαν δίχτυ σε όλα τα βασικά προϊόντα διατροφής. Οι καταναλωτές αγοράζουν πλέον λιγότερο γαλακτοκομικά, τυροκομικά, ελαιόλαδο και οπωροκηπευτικά, μετρώντας και το τελευταίο ευρώ πριν φτάσουν στο ταμείο.

Η μείωση του όγκου των πωλήσεων στα σούπερ μάρκετ, παρά την ονομαστική αύξηση του τζίρου λόγω του πληθωρισμού, χτυπά καμπανάκι κινδύνου για το λιανεμπόριο, καθώς αποδεικνύει ότι η αγορά στεγνώνει από ρευστότητα και οι πολίτες αδυνατούν να παρακολουθήσουν το ράλι των τιμών.

Η επόμενη ημέρα προμηνύεται εξαιρετικά δύσκολη, με την ακρίβεια στα τρόφιμα να αποτελεί το μεγαλύτερο κοινωνικό και οικονομικό αγκάθι, αλλάζοντας βίαια τις καθημερινές ανάγκες και τη διατροφική ασφάλεια των ελληνικών νοικοκυριών.