Ελλάδα

Μητσοτάκης – Ερντογάν: «Φιλία και καλή γειτονία» μεταξύ συμμάχων / Η «Διακήρυξη των Αθηνών»

Σαν μια συνάντηση σε «καλό κλίμα» μεταξύ «συμμάχων» (στο ΝΑΤΟ) περιγράφεται αυτή μεταξύ του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου της Τουρκίας, Ταγίπ Ερντογάν.

Φυσικά, πέρα από τα “αγαπητέ Ταγίπ” – “φίλε Κυριάκο” παρούσες ήταν οι θέσεις της τουρκικής πλευράς περί “τουρκικής μειονότητας” στη Θράκη,  οι αναφορές περί “Κούρδων τρομοκρατών” στον καταυλισμό του Λαυρίου που η κυβέρνηση Μητσοτάκη έκλεισε, η καταγραφή της κατοχής της Κύπρου σαν “πραγματικότητα” που πρέπει να γίνει… αποδεκτή καθώς και η λογική της συνδιαχείρισης και συνεκμετάλλευσης από τις αστικές τάξεις των δυο χωρών των πόρων του Αιγαίου, πέρα από κυριαρχικά δικαιώματα, που τα υπόλοιπα “προβλήματα” δεν πρέπει να την εμποδίσει…

Από τις κοινές δηλώσεις προέκυψε ότι έγινε  υπογραφή διακήρυξης “φιλίας και καλής γειτονίας”  μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, η οποία είναι μια γενική περιγραφή χωρίς δεσμεύσεις και αναφορά των διαφορών μεταξύ των δύο χωρών. Παρ’ όλα αυτά μπορεί να ανοίξει έναν εφ’ όλης της ύλης  ελληνοτουρκικό διάλογο, κάτι που προφανώς είναι κέρδος για την Τουρκία.

Ενδεικτικά τα παρακάτω αποσπάσματα:

«…προκειμένου να ενισχυθούν οι σχέσεις καλής γειτονίας, αμφότερα τα Μέρη, χωρίς να θίγονται οι εκατέρωθεν νομικές θέσεις τους, θα καλλιεργούν πνεύμα αλληλεγγύης απέναντι στις τρέχουσες και μελλοντικές προκλήσεις (…)

Αυτή η Διακήρυξη δεν αποτελεί διεθνή συμφωνία, δεσμευτική για τα Μέρη κατά το διεθνές δίκαιο. Καμία πρόνοια της Διακήρυξης αυτής δεν πρέπει να ερμηνεύεται ότι παράγει νομικά δικαιώματα ή υποχρεώσεις για τα Μέρη» (ολόκληρη η διακήρυξη στο τέλος του κειμένου).

Από τις δηλώσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν έλειψαν ορισμένες αιχμές, με σημαντικότερη αυτά που είπε περί «τουρκικής μειονότητας». Στην τοποθέτηση αυτή ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ότι η συνθήκη της Λωζάννης την χαρακτηρίζει ως «μουσουλμανική».

Επίσης, όσον αφορά στο Κυπριακό, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε λόγο για λύση στη βάση των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και επανεκκίνηση του διαλόγου. Ο Ερντογάν επανέλαβε τη θέση του περί μόνιμης που θα λαμβάνει υπόψη τις πραγματικότητες που έχουν διαμορφωθεί στο νησί, μετά την τουρική εισβολή. Η θέση της Τουρκίας είναι για δύο ανεξάρτητα κράτη, κάτι που Ελλάδα και Κύπρος απορρίπτουν.

Ο Κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε δεν απέκλεισε, «όταν το επιτρέψουν οι συνθήκες», να ανοίξει η συζήτηση και για τον καθορισμό των θαλασσίων ζωνών και της υφαλοκρηπίδας.

Γενικότερα όλα έγιναν προσεκτικά, σε επίπεδο δηλώσεων, και από τις δύο πλευρές, χωρίς όμως να λείπει το κλίμα για το «γκριζάρισμα» του Αιγαίου και χωρίς να υπάρχει, από ελληνικής πλευράς, υπεράσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας, που έχουν αμφισβητηθεί πολλές φορές από την Τουρκία.

Τέλος, ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε στη Μέση Ανατολή, λέγοντας για  «εγκλήματα πολέμου» που διαπράττονται στη Λωρίδα της Γάζας και για «μαζική τιμωρία» των Παλαιστινίων. Συμπλήρωσε ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να αναλάβει ρόλο εγγυήτριας για την ειρήνευση στην περιοχή.

Οι δηλώσεις Μητσοτάκη – Ερντογάν:

Ολόκληρη η «Διακήρυξη των Αθηνών Περί Σχέσεων Φιλίας και Καλής Γειτονίας»

Ο Πρωθυπουργός της Ελληνικής Δημοκρατίας, η Α.E. κ. Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας της Τουρκίας, η Α.E. κ. Recep Tayyip Erdoğan, εκπροσωπώντας τις αντίστοιχες Κυβερνήσεις τους (που αποκαλούνται από κοινού «τα Μέρη»), έχοντας προεδρεύσει της 5ης συνάντησης του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Δημοκρατίας της Τουρκίας την 7η Δεκεμβρίου 2023, στην Αθήνα, σε πνεύμα καλής θέλησης και συνεργασίας,

PP1. Αναγνωρίζοντας την ανανεωμένη βούληση για συνεργασία μεταξύ των Κυβερνήσεων των δύο χωρών,

PP2. Υπογραμμίζοντας ότι οι δεσμοί μεταξύ των δύο γειτονικών εθνών έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν σημαντικά την ευημερία και τη δυναμική της περιοχής,

PP3. Δίνοντας έμφαση στην ανάγκη να συνεχίσουν να εργάζονται από κοινού προς όφελος και των δύο κοινωνιών σε κλίμα φιλίας και αμοιβαίας εμπιστοσύνης,

PP4. Επιδιώκοντας ενίσχυση των διμερών σχέσεων μέσω των υφιστάμενων θεσμικών μηχανισμών,

PP5. Τονίζοντας ότι, προκειμένου να ενισχυθούν οι σχέσεις καλής γειτονίας, αμφότερα τα Μέρη, χωρίς να θίγονται οι εκατέρωθεν νομικές θέσεις τους, θα καλλιεργούν πνεύμα αλληλεγγύης απέναντι στις τρέχουσες και μελλοντικές προκλήσεις,

PP6. Υπογραμμίζοντας ότι για την προώθηση της εν λόγω θετικής ατμόσφαιρας και ατζέντας, αμφότερα τα Μέρη θα ενθαρρύνουν την ανταλλαγή επισκέψεων σε κάθε επίπεδο με προσέγγιση προσανατολισμένη στην επίτευξη αποτελεσμάτων,

PP7. Υπενθυμίζοντας ότι μεταξύ των θεμελιωδών σκοπών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και των παγκοσμίως αναγνωρισμένων αρχών του διεθνούς δικαίου είναι η διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και η φιλική συνεργασία μεταξύ των κρατών,

PP8. Έχοντας αποφασίσει να καλλιεργούν φιλικές σχέσεις, αμοιβαίο σεβασμό, ειρηνική συνύπαρξη και κατανόηση και να επιλύουν κάθε διαφορά μεταξύ τους με ειρηνικά μέσα και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο,

PP9. Υπογραμμίζοντας τη σημασία των αποτελεσματικών διαύλων και μηχανισμών επικοινωνίας σε κάθε επίπεδο για την επιτυχή διαχείριση των διμερών τους σχέσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στην αποφυγή συγκρουσιακών καταστάσεων και δυνητικής κλιμάκωσης,

PP10 Τονίζοντας ότι και τα δύο Μέρη θα προσεγγίσουν τις σχέσεις τους με στόχο την ενίσχυση της οικονομικής συνεργασίας και την εμβάθυνση των δεσμών μεταξύ των λαών, συνεισφέροντας με αυτόν τον τρόπο στην ευημερία και την ειρηνική συνύπαρξη των δύο γειτονικών λαών τους, τονίζοντας περαιτέρω ότι προς τούτο, υπό το φως της επιτευχθείσας σημαντικής προόδου σχετικά με την προώθηση της θετικής ατζέντας σε οικονομικά και εμπορικά θέματα μέσω του Κοινού Σχεδίου Δράσης, οι δύο πλευρές θα διερευνήσουν επιπρόσθετα θέματα συνεργασίας,

Συμφώνησαν στα κάτωθι:

OP1. Τα Μέρη συμφωνούν να συμμετέχουν σε συνεχείς εποικοδομητικές και ουσιαστικές διαβουλεύσεις με βάση τους ακόλουθους πυλώνες:

(α) Πολιτικός Διάλογος:

– σε θέματα αμοιβαίου συμφέροντος

– Διερευνητικές/ Διαβουλευτικές συνομιλίες

(β) Θετική Ατζέντα, στο πλαίσιο του ενισχυμένου Κοινού Σχεδίου Δράσης, που περιλαμβάνει μέτρα κοινού ενδιαφέροντος στους τομείς της επιχειρηματικότητας-οικονομίας, τουρισμού, μεταφορών, ενέργειας, καινοτομίας, επιστήμης και τεχνολογίας, γεωργίας, περιβαλλοντικής προστασίας, κοινωνικής ασφάλισης και υγείας, νεολαίας, εκπαίδευσης και αθλητισμού και όποιον άλλο τομέα συμφωνηθεί από κοινού, με στόχο την επίτευξη σημαντικών και συγκεκριμένων παραδοτέων, εξορθολογίζοντας και επικαιροποιώντας συνεχώς την ατζέντα, με δομημένο τρόπο και νέα θέματα.

(γ) Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, που περιλαμβάνουν μέτρα στον στρατιωτικό τομέα που θα συνέβαλλαν στην εξάλειψη αδικαιολόγητων πηγών έντασης, καθώς και των κινδύνων που απορρέουν από αυτές,

OP2. Τα Μέρη δεσμεύονται να απέχουν από κάθε δήλωση, πρωτοβουλία, ή ενέργεια που θα μπορούσε να υπονομεύσει ή να απαξιώσει το γράμμα και το πνεύμα αυτής της Διακήρυξης ή να θέσει σε κίνδυνο τη διατήρηση της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή τους.

OP3. Τα Μέρη θα προσπαθήσουν να επιλύσουν οποιαδήποτε διαφορά προκύψει μεταξύ τους με φιλικό τρόπο, μέσω απευθείας διαβουλεύσεων μεταξύ τους ή με άλλα μέσα αμοιβαίας επιλογής, όπως προβλέπεται στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Αυτή η Διακήρυξη δεν αποτελεί διεθνή συμφωνία, δεσμευτική για τα Μέρη κατά το διεθνές δίκαιο. Καμία πρόνοια της Διακήρυξης αυτής δεν πρέπει να ερμηνεύεται ότι παράγει νομικά δικαιώματα ή υποχρεώσεις για τα Μέρη.

Έγινε στην Αθήνα, την 7η Δεκεμβρίου 2023, σε δύο αντίγραφα, καθένα στην Ελληνική, Τουρκική και Αγγλική γλώσσα με όλα τα κείμενα να θεωρούνται εξίσου αυθεντικά. Σε περίπτωση διαφοράς ως προς την ερμηνεία, υπερισχύει το αγγλικό κείμενο.

Δημοφιλή άρθρα

  • Εβδομάδας