Η αστική στρατηγική για την αναπηρία και τα «κοστολογημένα προγράμματα» διαμορφώνουν τον σύγχρονο «Καιάδα» / γράφει ο Χάρης Χουρδάκης

Η αστική στρατηγική για την αναπηρία, όπως εξειδικεύεται στα κυβερνητικά μέτρα, επιβεβαιώνει ότι ενισχύεται η κατεύθυνση για παραπέρα συρρίκνωση των όποιων παροχών και δημόσιων δομών στην αναπηρία για τις ανάγκες της πολεμικής οικονομίας και βαθύτερης πολεμικής εμπλοκής

Τόσο η κυβέρνηση, όσο και τα κόμματα της «κοστολογημένης αντιπολίτευσης», ως διαχειριστές του βάρβαρου εκμεταλλευτικού συστήματος, παίρνουν τα μέτρα τους απέναντι στη δικαιολογημένη αγανάκτηση των ΑμεΑ και των οικογενειών τους. Η ανησυχία παλιών και νέων «σωτήρων» είναι μην τυχόν η δυσαρέσκεια των αναπήρων και χρονίως πασχόντων αποκτήσει ριζοσπαστικά, αντικαπιταλιστικά χαρακτηριστικά. Να μην αποκαλυφθεί σε ευρύτερες λαϊκές μάζες η ταξικότητα του κράτους τους. Γι’ αυτό προσπαθούν να ελέγξουν την παραπέρα όξυνση της κατάστασης, την ακραία εξαθλίωση, τις θύελλες αντιδράσεων που αυτές μπορούν να επιφέρουν. Σε αυτή την κατεύθυνση αξιοποιούνται και διάφορες αποσπασματικές παροχές για λίγους και για λίγο μέσω διαφόρων προγραμμάτων, των οποίων η χρηματοδότηση είναι με ημερομηνία λήξης.

Η αμείλικτη πραγματικότητα με την οποία έρχονται αντιμέτωποι οι άνθρωποι με αναπηρία δεν κρύβεται, όσα σόου ευαισθησίας και προβολής του νομοθετικού έργου και αν επιστρατεύσει η κυβέρνηση, όπως τα μέτρα για τον προσωπικό βοηθό, τη λεγόμενη προσβασιμότητα, την πρώιμη διάγνωση και έγκαιρη παρέμβαση, τη λεγόμενη κάρτα αναπηρίας κ.ά.

Προκλητικά η κυβέρνηση και η αρμόδια υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με εκβιαστικά διλήμματα καλεί τα ΑμεΑ να παραιτηθούν από κάθε διεκδίκηση «για να τηρηθούν οι δημοσιονομικοί περιορισμοί», που προτείνεται να συνταγματοποιηθούν κιόλας. Αυτοί οι «κόφτες» βάζουν τη σφραγίδα τους στην άθλια κατάσταση που επικρατεί και φέτος στην Ειδική Αγωγή.

Όμως, ακόμα κι όταν η κυβέρνηση παίρνει κάποια έστω περιορισμένα μέτρα για την αναπηρία, αρνείται να είναι καθολικά με βάση τις ανάγκες. Για παράδειγμα, οι άνθρωποι με αναπηρία που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα του «προσωπικού βοηθού» καθορίζονται όχι με κριτήριο ποιοι το έχουν ανάγκη, αλλά πόσοι θα προλάβουν… «μέχρι εξάντλησης του προϋπολογισμού» του προγράμματος, όπως κυνικά αναφέρει ο νόμος. Το ίδιο γίνεται και με την παράλληλη στήριξη. Αντίστοιχα, η περιβόητη «προσβασιμότητα» συνοδεύεται από παραπέρα ιδιωτικοποίηση των υπηρεσιών. Έτσι, οι άνθρωποι με αναπηρία όρασης με βάση τον πρόσφατο νόμο θα πληρώνουν για να έχουν εκπαίδευση κινητικότητας. Αλλά και οι εκπαιδευτές κινητικότητας θα πληρώσουν δίδακτρα στο ΚΕΑΤ και σε διάφορους ιδιωτικούς φορείς για την εκπαίδευσή τους.

Οι κυβερνητικές εξαγγελίες για την αναπηρία δεν ανατρέπουν τη λεηλασία του εισοδήματος των ΑμεΑ και των οικογενειών τους. Για παράδειγμα, η τελευταία εξαγγελία με την τιμαριθμοποίηση των επιδομάτων αναπηρίας θεωρεί δεδομένη τη μείωση έως τώρα πάνω από 20% της αγοραστικής αξίας των επιδομάτων από τον πληθωρισμό, θάβει ότι η όποια αύξηση δοθεί έχει ήδη εξανεμιστεί από τα κύματα της ακρίβειας. Είναι «σταγόνα στον ωκεανό» μπροστά στο τεράστιο κόστος των εμπορευματοποιημένων υπηρεσιών για την αναπηρία, όπως το κόστος για θεραπείες Ειδικής Αγωγής, Αποκατάστασης, φάρμακα, εξετάσεις, αναγκαία σύγχρονα θεραπευτικά μέσα και τεχνολογικά βοηθήματα. Στο όνομα των λεγόμενων δημοσιονομικών αντοχών, δηλαδή των αντοχών της καπιταλιστικής οικονομίας, βάζουν συνεχώς νέους αντιεπιστημονικούς «κόφτες» με κριτήριο την ηλικία, την αναπηρία σε μια σειρά εξετάσεις και θεραπείες, ειδικά με τις τελευταίες προσαρμογές του Ενιαίου Κανονισμού Παροχών Υγείας του ΕΟΠΥΥ μέσα στον Αύγουστο.

Η στρατηγική σύμπλευση της κυβέρνησης της ΝΔ με τα κόμματα της «κοστολογημένης» αντιπολίτευσης, ιδιαίτερα της σοσιαλδημοκρατίας (ΠΑΣΟΚ, κόμμα Τσίπρα, ΣΥΡΙΖΑ και άλλοι), αποκαλύπτεται και στην περίπτωση των μέτρων για την αναπηρία. Από το βήμα της ΔΕΘ έκαναν διαγωνισμό ποιος θα δώσει μερικά ευρώ παραπάνω για τη στήριξή τους. Βέβαια, δεν αμφισβητούν στο ελάχιστο τη βαθύτερη εμπορευματοποίηση και ιδιωτικοποίηση της Ειδικής Αγωγής, της διάγνωσης, της αποκατάστασης, της προσβασιμότητας των ΑμεΑ. Αυτές τις κατευθύνσεις άλλωστε εφάρμοσαν ως κυβερνήσεις και στηρίζουν ως βολική αντιπολίτευση.

Έτσι, ο Τσίπρας, προσπαθώντας να πείσει ότι έχει την πατέντα της ευαισθησίας για την αναπηρία, μίλησε για τη στήριξη των ηλικιωμένων, των ΑμεΑ και των ανθρώπων με άνοια και Alzheimer. Στην πραγματικότητα, βάφτισε ως «Εθνικό Σύστημα» την ανάθεση της στήριξης αυτών των ανθρώπων σε ορισμένους φροντιστές. Με τις διακηρύξεις του περί ανθρωποκεντρικών πολιτικών, νομίζει ότι θα ξεχάσουν τα ΑμεΑ ότι μαζί με ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και άλλους ψήφισαν το 3ο μνημόνιο, που ενσωμάτωνε όλες τις βασικές κατευθύνσεις του ΟΟΣΑ και της ΕΕ για κατακρεούργηση κατά 50% των δαπανών για την Πρόνοια και το κλείσιμο μίας σειράς δομών για τα ΑμεΑ στην Ειδική Αγωγή και την Αποκατάσταση. Αλλωστε, η κυβέρνησή του ψήφισε το πετσόκομμα των αναπηρικών συντάξεων με τον νόμο Κατρούγκαλου.

Και στην περίπτωση του ΠΑΣΟΚ, οι προτάσεις του για «ποιοτική ειδική αγωγή και εκπαίδευση χωρίς εκπτώσεις για κανένα παιδί με αναπηρία» είναι κενό πουκάμισο, αφού δέχεται τις στρατηγικές κατευθύνσεις της ΕΕ περί δήθεν ένταξης των παιδιών με αναπηρία, που οδηγεί στην υποβάθμιση των ειδικών σχολείων. Υπερασπίζεται και το ΠΑΣΟΚ την επιχειρηματική δράση στην Ειδική Αγωγή. Οι προτάσεις του δεν συνεπάγονται δωρεάν θεραπείες για κάθε παιδί, όσες είναι αναγκαίες και χωρίς ηλικιακούς κόφτες. Προφανώς οι ανάγκες των παιδιών με αναπηρία δεν χωράνε στο «κοστολογημένο πρόγραμμά» τους.

Στο πλαίσιο αυτής της αποκρουστικής αντιπαράθεσης των αστικών κομμάτων, καμία κουβέντα δεν γίνεται για τις αιτίες των προβλημάτων των λαϊκών οικογενειών με ανάπηρους και χρόνια πάσχοντες, όπως της ακρίβειας, της εμπορευματοποίησης και ιδιωτικοποίησης της Υγείας, της Πρόνοιας, της Ειδικής Αγωγής και της αποκατάστασης. Γιατί για αυτούς αυτά είναι δεδομένα και απαραβίαστα, είναι τα ιερά και τα όσια του συστήματος της εκμετάλλευσης και των πολέμων που υπηρετούν.

Αλλωστε, τόσο η ΝΔ όσο και το ΠΑΣΟΚ, το κόμμα Τσίπρα, ο ΣΥΡΙΖΑ όλων των εκδόσεων, αλλά και η Ελληνική Λύση και η Πλεύση Ελευθερίας στη Βουλή και στην Ευρωβουλή έχουν προσυπογράψει τη στρατηγική της ΕΕ για την αναπηρία, που εξειδικεύτηκε και στο Εθνικό Σχέδιο Δράσης της ΝΔ, αποδέχονται τις επιταγές της πολεμικής οικονομίας και εμπλοκής.

Για αυτό θεωρούν δεδομένη και αδιαμφισβήτητη τη δράση των διάφορων ΜΚΟ, τα ανακυκλούμενα αμαρτωλά προγράμματα για τα ΑμεΑ όλων των ειδών κατάρτισης και επανακατάρτισης (προσβασιμότητας, ψηφιακών δεξιοτήτων, εκπαίδευσης και επανεκπαίδευσης «συνδικαλιστικών στελεχών»), διαμορφώνοντας το έδαφος για «ΟΠΕΚΕΠΕ των ΑμεΑ». Κυρίως, δεν αμφισβητούν την επιχειρηματική δράση σε αυτόν τον ευαίσθητο τομέα, που αναπτύσσεται γοργά κι εμπορεύεται τις ανάγκες των αναπήρων και των οικογενειών τους. Την ίδια ώρα, συσκοτίζουν συνειδητά ότι η συρρίκνωση των κρατικών, δωρεάν δομών ανοίγει τον δρόμο της γιγάντωσης του ιδιωτικού τομέα όπως στην αποκατάσταση, που το 95% των διαθέσιμων κρεβατιών (3.500) είναι στα χέρια του επιχειρηματικού τομέα, ενώ στον δημόσιο έχουν μείνει μόνο 130.

Επαναφέρουν τις παλιές χρεοκοπημένες συνταγές ότι «κανένας δεν θα μείνει πίσω», ότι «το κράτος είναι παρόν, φροντίζει για τις ανάγκες όλων και κυρίως των ευάλωτων». Κρύβουν ότι το εχθρικό για τον λαό αστικό κράτος με τη διαχρονική πολιτική όλων των κυβερνήσεων αφήνει ανικανοποίητες τις πρόσθετες ανάγκες των ανθρώπων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις, με αποτέλεσμα να τους καθιστά «ευάλωτους».

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της στέγης, που στον καπιταλισμό είναι εμπόρευμα. Οι όποιες γενικόλογες διακηρύξεις του Συντάγματος δήθεν για το δικαίωμα στην κατοικία δεν αποτέλεσαν ασπίδα προστασίας για τα σπίτια λαϊκών οικογενειών με ΑμεΑ που έρχονται αντιμέτωποι με τους πλειστηριασμούς και τις εξώσεις. Αλλωστε, κυβέρνηση και συστημική αντιπολίτευση έχουν στηρίξει όλο το αντιδραστικό πλαίσιο για τα συμφέροντα των funds, των τραπεζιτών, για αυτό αρνούνται τις προτάσεις που καταθέτει το ΚΚΕ για προστασία της πρώτης κατοικίας των λαϊκών οικογενειών, ιδιαίτερα των αναπήρων.

Ο διαγωνισμός ανάμεσα στην κυβέρνηση και την «κοστολογημένη» αντιπολίτευση περί «κοινωνικού κράτους», «κράτους δικαίου» και «κράτους πρόνοιας» δεν μπορεί να κρύψει ότι οι έννοιες δικαιοσύνη, ισοτιμία, κατάργηση των ανισοτήτων είναι ασυμβίβαστες με την καπιταλιστική ζούγκλα του κυνηγητού του κέρδους, της φτώχειας και των πολέμων.

Πίσω από τους υψηλούς τόνους της αντιπαράθεσης για την άρση των εμποδίων που συναντά στη ζωή του ο ανάπηρος και τις ανέξοδες διακηρύξεις για αυτόνομη και ανεξάρτητη διαβίωση, περί «συμπεριληπτικής κοινωνίας», βρίσκεται η συνειδητή προσπάθεια να εμφανίσουν ότι τα προβλήματα των ανάπηρων είναι ανεξάρτητα από τη λειτουργία του σάπιου εκμεταλλευτικού συστήματος με τους σιδερένιους νόμους της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Το αστικό κράτος ούτε δίκαιο, ούτε κοινωνικό μπορεί να είναι, όσες αναθεωρήσεις Συντάγματος και αν γίνουν, όσοι νόμοι δήθεν για την προστασία των ΑμεΑ και των οικογενειών τους και αν ψηφιστούν. Γιατί αυτό είναι αδύνατον από την ίδια τη φύση του, τον ταξικό, εκμεταλλευτικό του χαρακτήρα. Αντίθετα, θα γίνεται ακόμα πιο αντιδραστικό, πιο αντιλαϊκό μπροστά στη νέα κρίση, στις ανάγκες της πολεμικής οικονομίας, στην προετοιμασία γενίκευσης του ιμπεριαλιστικού πολέμου.

Πραγματική ανάσα στην αποπνικτική καθημερινότητα και την ανασφάλεια των ανθρώπων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις, των οικογενειών τους, μπορεί να δώσει η σύγκρουση με το σύστημα της βαρβαρότητας, το κράτος και τις κυβερνήσεις του, η πάλη για την ανατροπή της πολιτικής του κέρδους και των πολέμων σε συμπόρευση με το ΚΚΕ. Με την αγωνιστική τους στράτευση να αρνηθούν να γίνουν παρανάλωμα για τις ανάγκες της πολεμικής οικονομίας και πολεμικής εμπλοκής.

Σε μια τέτοια κατεύθυνση, απάντηση στα αδιέξοδα είναι οι διεκδικήσεις που προβάλλει το ΚΚΕ:

Για πολιτική πρόληψης της αναπηρίας. Καθολική δημόσια και δωρεάν πρώιμη διάγνωση και έγκαιρη παρέμβαση. Ενιαίο, αποκλειστικά δημόσιο και δωρεάν σύστημα Υγείας, Πρόνοιας, Ειδικής Αγωγής και Αποκατάστασης, χωρίς εμπλοκή ΜΚΟ και ιδιωτών. Γενναία κρατική χρηματοδότηση για τη λειτουργία και τη δημιουργία νέων σύγχρονων, δημόσιων και δωρεάν δομών ανοιχτής ή κλειστής, μόνιμης ή προσωρινής φιλοξενίας, που να καλύπτουν τις αυξημένες, εξειδικευμένες ανάγκες των βαριά αναπήρων με ποιότητα, αξιοπρέπεια και ασφάλεια. Μονιμοποίηση όλων των εργαζόμενων συμβασιούχων και καμία απόλυση σε αυτές τις δομές. Προσλήψεις όλων των ικανών προς εργασία αναπήρων με πλήρη εργασιακά δικαιώματα με ευθύνη του κράτους, απαγόρευση των απολύσεων αναπήρων και γονιών ΑμεΑ.

Επιβεβαιώνεται καθημερινά ότι για τους ανθρώπους με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις και τις εργατικές – λαϊκές οικογένειές τους το μεγάλο δίλημμα της εποχής μας είναι «ή τα κέρδη τους ή οι ζωές μας», «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα».