“Περαιτέρω κλιμάκωση” / γράφει ο Θέμης Τζήμας

Συνεχίζουμε με τον ευρισκόμενο σε σύγχυση Τραμπ, τον οποίο ομολογουμένως είναι πολύ δύσκολο να παρακολουθήσει. Θα επρόκειτο για μια φρενήρη κωμωδία (σε ό,τι αφορά τη διαχείριση του πολέμου από πλευράς των ΗΠΑ) αν δεν ήταν τόσο τραγική η κατάσταση. Το βράδυ πριν να γραφούν αυτές οι γραμμές, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απέστειλε τελεσίγραφο 48 ωρών στο Ιράν για να ανοίξει το τελευταίο τα στενά του Ορμούζ, απειλώντας να το ανατινάξει κλπ. Το Ιράν αρνήθηκε, έδειξε να μην κλονίζεται ούτε στο ελάχιστο και λίγες ώρες μετά ο πρόεδρος των ΗΠΑ ανακοίνωσε διαπραγματεύσεις που εξελίσσονται πολύ θετικά κατά τον ίδιο με το Ιράν και παύση των επιθέσεων των ΗΠΑ στην ενεργειακή υποδομή του Ιράν. Το Ιράν τον διέψευσε και περιμένουμε τη συνέχεια.

Είναι πολύ πιθανό ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ προσπαθεί απλώς να ηρεμήσει τις αγορές, ενώ προετοιμάζει τη χερσαία εισβολή. Ενδεχομένως να θελήσει να διαμορφώσει μια μεγαλύτερη συναίνεση γύρω από τον πόλεμο που διεξάγει, επικαλούμενος ότι αυτήν τη φορά ήταν το Ιράν εκείνο το οποίο αρνήθηκε τις (υποτιθέμενες και μάλλον φανταστικές) διαπραγματεύσεις στις οποίες αναφέρθηκε. Εξίσου πιθανό είναι ότι πια φοβάται τις ιρανικές αντιδράσεις, με τη στρατιωτική μηχανή των ΗΠΑ και του Ισραήλ να μην τα πηγαίνει ιδιαιτέρως καλά για να το θέσουμε πολύ ευγενικώς. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ μάλλον κινείται μεταξύ αφενός παραπλάνησης του Ιράν και της διεθνούς κοινότητας και αφετέρου σχεδιασμού (αν υπάρχει αυτό το πράγμα στη σημερινή διοίκηση των ΗΠΑ) των επομένων ενεργειών του. Και όλα αυτά σε ένα φόντο πλήρους γελοιότητας και εγκλήματος.

Όλα τα υπόλοιπα στοιχεία δείχνουν την κλιμάκωση του πολέμου. Κλιμάκωση προς ακόμα πιο σαφώς ολοκληρωτικό πόλεμο. Μετά την αποτυχία του κεραυνοβόλου πολέμου εναντίον του Ιράν, η ίδια η αποτυχία των ΗΠΑ και του Ισραήλ ταΐζει τον δρόμο της όξυνσης με απειλές υπαρξιακής καταστροφής εναντίον κρίσιμων πολιτικών υποδομών του Ιράν. Επιπλέον, το Ισραήλ εξαπέλυσε επίθεση κοντά στον κοινό ιρανο-ρωσικό πυρηνικό σταθμό Μπουσέρ, για την οποία προφανώς και έλαβε θέση (και) η Ρωσία. Το Ιράν απάντησε χτυπώντας πολύ κοντά στην περιοχή του πυρηνικού εργοστασίου Ντιμόνα του Ισραήλ. Μια σειρά πυραυλικών πληγμάτων κατά του Ισραήλ που ακολούθησαν τα χτυπήματα της Ντιμόνα, απέδειξαν ότι η αμερικανο-ισραηλινή αεράμυνα φαίνεται ανίκανη να δράσει κατά των ιρανικών πυραύλων.

Ο εκπρόσωπος του Κεντρικού Αρχηγείου Khatam-al Anbiya, του ενοποιημένου αρχηγείου διοίκησης μάχης των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, είχε δηλώσει μετά το τελεσίγραφο 48 ωρών από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Τραμπ, ότι εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες επιτεθούν σε υποδομές καυσίμων ή ενέργειας στο Ιράν, τότε οι δυνάμεις του Ιράν θα επιτεθούν στις υποδομές ενέργειας, τεχνολογίας πληροφοριών και αφαλάτωσης των ΗΠΑ και των συμμάχων τους σε όλη τη Μέση Ανατολή. Εν ολίγοις: τα πράγματα ξετυλίγονται στη σκάλα κλιμάκωσης προς τον καθαρό Αρμαγεδδώνα, τουλάχιστον όσον αφορά τη Μέση Ανατολή.

Επιπλέον, η ώρα της εισόδου στον πόλεμο από πλευράς Ανσράλα πλησιάζει με τα αμερικανικά πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα να βρίσκονται στο στόχαστρο: «Θα χτυπήσουμε αμερικανικά πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα. Αυτός ο πόλεμος είναι ένας πόλεμος ολόκληρης της μουσουλμανικής ούμα». Ταυτοχρόνως, με βάση δημοσιογραφικές πληροφορίες φαίνεται ότι η 82η Αερομεταφερόμενη των ΗΠΑ βρίσκεται σε τροχιά ανάπτυξής της. για μελλοντικές χερσαίες επιχειρήσεις

Το άλλο μείζον ζήτημα παραμένει η εξάντληση των αποθεμάτων των ΗΠΑ. Ο Economist γράφει πως η επιχείρηση των ΗΠΑ «καίει» τα όπλα υψηλής ακρίβειας και την αεράμυνα που σχεδίαζαν να χρησιμοποιήσουν οι ΗΠΑ εναντίον της Κίνας και να υποστηρίξουν την Ουκρανία. Αναφερόμαστε σε πυραύλους Patriot, THAAD, SM3, SM6 που αναχαιτίζουν ιρανικούς πυραύλους, σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη, σε πυραύλους cruise JASSM και Tomahawk για χτυπήματα στο Ιράν, σε κατευθυνόμενες αεροπορικές βόμβες — χιλιάδες εναντίον ιρανικών επίγειων στόχων. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα όπλα των ΗΠΑ θα εξαντληθούν σε λίγες ημέρες, αλλά ότι η νέα παραγωγή δεν μπορεί να συμβαδίσει. Αυτοί οι πύραυλοι χρειάζονται για την Ουκρανία, τις χώρες του Κόλπου και για τον Ειρηνικό. Η αναπλήρωση με τον τρέχοντα ρυθμό θα διαρκέσει χρόνια ακόμη και με επιταχυνόμενα συμβόλαια.

Υπάρχει το γνωστό ζήτημα κόστους- ωφέλειας: οι ιρανικές τακτικές στοχεύουν στην εξάντληση της αεράμυνας των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Ένα φτηνό drone Shahed κοστίζει 20–50 χιλιάδες δολάρια, ενώ ένας πύραυλος Patriot κοστίζει 4–7,5 εκατομμύρια δολάρια. Σε μαζικές επιθέσεις, κάθε drone κοστίζει στις ΗΠΑ 100 φορές περισσότερο. Τα πληρώματα των ΗΠΑκαι των κρατών του Κόλπου επιπλέον δεν κάνουν οικονομία, σε ό,τι αφορά τους πυραύλους που εκτοξεύουν ανά εισερχόμενο ιρανικό βλήμα.

Οι ΗΠΑ δεν έχουν «άπειρο απόθεμα»: οι πύραυλοι Patriot, JASSM και SM6 που χρησιμοποιούνται εναντίον του Ιράν είναι οι ίδιοι που σχεδίασε το Πεντάγωνο για την αποτροπή της Κίνας και της Ουκρανίας. Οι ΗΠΑ βασίστηκαν στη στρατηγική διεξαγωγής μιας μεγάλης σύγκρουσης ενώ περιόριζαν έναν άλλο αντίπαλο. Ο ταυτόχρονος πόλεμος στην Ουκρανία και στο Ιράν αποδεικνύει ότι οι ΗΠΑ δεν μπορούν (αυτήν τη στιγμή τουλάχιστον) να διαχειριστούν με τον δεδομένο τρόπο διεξαγωγής πολέμου (βασισμένο στην υψηλή τεχνολογία και στα πανάκριβα οπλικά συστήματα, χωρίς εμπλοκή μάλιστα τεραστίων αριθμητικώς χερσαίων δυνάμεων και για μακρό χρόνο) μια γενικευμένη σύγκρουση παγκοσμίου επιπέδου (δεδομένου ότι δεν τα καταφέρνουν ιδιαιτέρως καλά ούτε σε έναν περιφερειακό πόλεμο).

Την ίδια στιγμή, όλο και περισσότερες πηγές της Μέσης Ανατολής ισχυρίζονται ότι οι χώρες του Κόλπου πλησιάζουν προς την πλήρη είσοδο στον πόλεμο κατά του Ιράν. Οι Σαουδάραβες ίσως φαντάζονται ότι θα ενώσουν 50 μουσουλμανικά έθνη, συμπεριλαμβανομένου του Πακιστάν, για να επιτεθούν και να καταστρέψουν το Ιράν. Μάλιστα ίσως στα τρελά όνειρα του Τραμπ, ο στόχος είναι να ενεργοποιηθεί το αμυντικό σύμφωνο της Σαουδικής Αραβίας με το Πακιστάν, προκειμένου να επιτευχθεί εισβολή αμερικανικών στρατευμάτων πό τα ανατολικά διά του Πακιστάν. Βεβαίως μιλούμε για μια απόσταση 300 μιλίων από τα σύνορα με το Πακιστάν μέχρι τα Στενά του Ορμούζ, οπότε ίσως πρέπει κανείς να κρατά μικρό καλάθι. Δεν είναι απίθανο όμως το Πακιστάν να πιεστεί να μπει στον πόλεμο κατά του Ιράν και εκεί να δούμε και άλλες δυνάμεις (Αζερμπαϊτζάν, Τουρκία) να αποπειρώνται να συμβάλλουν στον πόλεμο κατά του Ιράν.

Επιπροσθέτως, φαίνεται ότι το ηλεκτρικό δίκτυο του Ιράν είναι εξαιρετικώς αποκεντρωμένο και επομένως οι επιθέσεις του Τραμπ σε σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής πιθανότατα δεν θα είναι τόσο αποτελεσματικές όσο θα ήθελε. Οι ΗΠΑ έχουν ξεμείνει από μεγάλους «στόχους» για να χτυπήσουν στο Ιράν, επειδή ο ιρανικός στρατός έχει ουσιαστικά εξαφανίσει ό,τι αξίζει ενώ ταυτοχρόνως προκύπτει ότι είναι πολύ επικίνδυνο για τις ΗΠΑ να πετάξουν βαθιά μέσα στη χώρα, ιδιαίτερα δεδομένων των νέων καταρρίψεων αμερικανικών αεροπλάνων.

Μπορούμε να υποθέσουμε ότι η συλλογιστική του Τραμπ ( η οποία προφανώς τροποποιείται μέσα σε μια χαοτική κατάσταση του ιδίου και του επιτελείου του) εμπεριέχει μια νέα απόπειρα αποπροσανατολισμού του Ιράν, εξασφάλισης χρόνου προς χερσαία επιχείρηση και τελικώς απόπειρας των ΗΠΑ να καταλάβουν το νησί Χαργκ ή άλλα ιρανικά νησιά ή και ανοίγματος (και) ενός νέου μετώπου ίσως στα ανατολικά του Ιράν.

Πώς αισθάνονται τα ίδια τα αμερικανικά στρατεύματα που χρησιμοποιούνται για χάρη μιας εχθρικής ξένης δύναμης;

Συνεντεύξεις με εν ενεργεία στρατιώτες δείχνουν ότι ορισμένα στρατεύματα των ΗΠΑ που συμμετέχουν ή προορίζονται να συμμετέχουν στον πόλεμο αναφέρουν ευπάθεια, συντριπτικό άγχος, απογοήτευση και μάλιστα σε βαθμό τέτοιο ώστε σκέφτονται να εγκαταλείψουν τον στρατό.

Εν ολίγοις: το στρατηγικό αδιέξοδο των ΗΠΑ εντείνεται. Ο Τραμπ ταλαντεύεται μεταξύ του να φύγει «με την ουρά στα σκέλια» και της οξύτατης κλιμάκωσης. Αποπειράται να κερδίσει χρόνο. Οι Ιρανοί έχουν κάθε λόγο να μην του τον δώσουν και να μην τον εμπιστευτούν διόλου. Οι ΗΠΑ πλήττονται παντού στην περιοχή. Είναι χαρακτηριστικό ότι στο κεντρικό Ιράκ, οι σιιτικές πολιτοφυλακές χτύπησαν τόσο καίρια τις ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ εκεί, ώστε όπως φαίνεται οι τελευταίες αποχωρούν μαζικώς προς την Ιορδανία.

Ακόμη και οι βάσεις που χρησιμοποιούν οι Αμερικανοί στο ιρακινό Κουρδιστάν βρίσκονται υπό συνεχή πυρά και δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως ασφαλή μέρη για τους Αμερικανούς για να ενισχύσουν τις δυνάμεις τους. Αυτό έχει δημιουργήσει πολύ σοβαρά προβλήματα στο λεγόμενο «Δυτικό Μέτωπο» κατά του Ιράν. Εάν η σιιτική πολιτοφυλακή ωθήσει την κατάσταση στα άκρα, τα σχέδια ανάπτυξης της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας του Στρατού των ΗΠΑ στην περιοχή θα μπορούσαν να τεθούν σε κίνδυνο. Ή θα μπορούσαν να προσαρμοστούν σημαντικά. Με αυτόν τον τρόπο, θα εκπλήρωναν τον σκοπό για τον οποίο δημιουργήθηκαν (να χρησιμεύσουν ως η ταχέως κινούμενη εμπροσθοφυλακή του ιρανικού στρατού).

Οι ΗΠΑ ηττώνται προς το παρόν και δεν κρύβεται. Ο Τραμπ ταπεινώνεται και μαζί του η αλαζονεία των ΗΠΑ αλλά το μέλλον παραμένει δύσκολο, μόλα ταύτα ελπιδοφόρο.