“Νεοδιόριστοι εκπαιδευτικοί: Μισθός 850 ευρώ, κόστος ζωής… 1.300” / γράφει ο Χρήστος Κάτσικας

Υπάρχει μια πραγματικότητα που δεν χωρά εύκολα σε ανακοινώσεις και πίνακες. Είναι η στιγμή που ο νεοδιόριστος των 850 ευρώ ή ο αναπληρωτής των περίπου 1.000 ευρώ κοιτά τον χάρτη και μαθαίνει πού θα ζήσει τον επόμενο χρόνο. Όχι πού θα εργαστεί απλώς — αλλά πού θα προσπαθήσει να επιβιώσει.

Γιατί το πρόβλημα δεν είναι ο διορισμός. Είναι το «μετά».

Η μετάβαση σε έναν τόπο μακριά από τη μόνιμη κατοικία δεν είναι μια απλή μετακόμιση. Είναι μια οικονομική δοκιμασία από την πρώτη κιόλας μέρα. Ενοίκιο — συχνά σε περιοχές με τουριστική πίεση ή στεγαστική κρίση. Προκαταβολές. Μεταφορικά. Λογαριασμοί. Μετακινήσεις. Ακόμη και τα βασικά είδη διατροφής σε απομακρυσμένες ή νησιωτικές περιοχές κοστίζουν ακριβότερα.

Η εξίσωση είναι σκληρή: για να εγκατασταθεί και να ζήσει αξιοπρεπώς, ένας εκπαιδευτικός χρειάζεται ποσό που αγγίζει ή και ξεπερνά το 1,5 του μισθού του. Και ο μισθός αυτός δεν φτάνει.

Πώς καλύπτεται αυτό το κενό;

Με προσωπικές θυσίες. Με οικονομική στήριξη από την οικογένεια — όταν αυτή υπάρχει. Με συγκατοικήσεις ανάγκης. Με περιορισμό βασικών αναγκών. Με τη διαρκή αγωνία να «βγει ο μήνας». Με τη σιωπηλή αποδοχή ότι η εργασία δεν αρκεί για να ζήσεις.

Κάποιοι εκπαιδευτικοί περιγράφουν μια καθημερινότητα που μοιάζει περισσότερο με επιβίωση παρά με ζωή. Μένουν σε μικρά δωμάτια ή προσωρινά καταλύματα, συχνά ακατάλληλα. Διανύουν μεγάλες αποστάσεις για να βρουν φθηνότερη στέγη. Υπολογίζουν κάθε έξοδο. Αποφεύγουν ακόμη και τα στοιχειώδη — μια έξοδο, ένα ταξίδι, μια μικρή ανάσα.

Κι όμως, καλούνται να σταθούν μέσα στην τάξη με καθαρό μυαλό, με διάθεση, με έμπνευση. Να διδάξουν, να στηρίξουν, να ενθαρρύνουν. Να δώσουν στα παιδιά την αίσθηση της σταθερότητας που οι ίδιοι δεν έχουν.

Η αντίφαση είναι κραυγαλέα: ζητάμε από τον εκπαιδευτικό να είναι πυλώνας ενός δημόσιου αγαθού, αλλά δεν του εξασφαλίζουμε τα στοιχειώδη για να σταθεί όρθιος.

Και εδώ δεν μιλάμε για μια προσωρινή δυσκολία. Μιλάμε για μια δομική συνθήκη που αναπαράγεται κάθε χρόνο. Για μια πραγματικότητα που αποθαρρύνει νέους ανθρώπους να ακολουθήσουν το επάγγελμα. Για ένα σύστημα που στηρίζεται στη διαρκή προσωπική υπέρβαση των εκπαιδευτικών του.

Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν «τα καταφέρνουν». Το ερώτημα είναι με ποιο κόστος τα καταφέρνουν.

Με κόστος την ποιότητα ζωής τους. Με κόστος την ψυχική τους υγεία. Με κόστος την προοπτική να σχεδιάσουν το μέλλον τους. Με κόστος, τελικά, και την ίδια την εκπαίδευση — γιατί ένας εξαντλημένος, οικονομικά πιεσμένος εκπαιδευτικός δεν μπορεί να αποδώσει όπως θα μπορούσε σε ένα περιβάλλον αξιοπρέπειας.

Υπάρχουν λύσεις; Φυσικά και υπάρχουν. Στεγαστική μέριμνα για εκπαιδευτικούς σε περιοχές υψηλού κόστους. Επιδόματα πραγματικά ανταποκρινόμενα στις ανάγκες. Έγκαιρες τοποθετήσεις για να αποφεύγεται ο πανικός της τελευταίας στιγμής. Ένας συνολικός σχεδιασμός που να λαμβάνει υπόψη ότι η εργασία δεν τελειώνει στην τάξη — και η ζωή δεν ξεκινά από το μηδέν κάθε Σεπτέμβρη.

Γιατί στο τέλος της ημέρας, το ζήτημα δεν είναι λογιστικό. Είναι βαθιά πολιτικό και κοινωνικό.

Τι αξία δίνουμε στην εκπαίδευση; Και, κυρίως, τι αξία δίνουμε σε αυτούς που τη σηκώνουν καθημερινά στους ώμους τους;

Αν η απάντηση είναι ειλικρινής, τότε η εικόνα του εκπαιδευτικού που μετράει τα ευρώ του για να πληρώσει το ενοίκιο σε μια ξένη πόλη δεν μπορεί να θεωρείται κανονικότητα.

Και ίσως εκεί να αρχίζει η πραγματική συζήτηση. Όχι για το πόσο αντέχουν οι εκπαιδευτικοί, αλλά για το πόσο ακόμη αντέχει αυτό το μοντέλο.

 efsyn.gr 

–