Βιβλιοκριτική: Μάκης Δημητράκης “Η Βέροια χθες και σήμερα”: Ένα διαχρονικό ταξίδι γνωριμίας με την πόλη

Εκδόθηκε στην εκπνοή του 2025 το βιβλίο του Μάκη Δημητράκη “Η Βέροια χθες και σήμερα” από τις εκδόσεις  super Course, μια πραγματικά ενδιαφέρουσα κατάθεση  στην Ιστορία και στο πρόσωπο της πόλης.

Φυσικά χρειάζεται να αναφερθεί και πάλι η ευαισθησία που χαρακτηρίζει τον εκδότη του βιβλίου, τον Γεράσιμο Καλλιγά, ο οποίος χωρίς δεύτερη σκέψη εκδίδει ό,τι θεωρεί πως προσφέρει στην πόλη του τη Βέροια, αποτελώντας ο ίδιος έναν στυλοβάτη της πνευματικής της ζωής.

Όταν ο συγγραφέας του βιβλίου το χαρακτηρίζει στον πρόλογο του ως ένα διαχρονικό “ταξίδι”, (αυξάνοντας βέβαια τις προσδοκίες του αναγνώστη), απομένει σ ‘εκείνον να το διαπιστώσει, διαβάζοντάς το.

Και είναι έτσι! Είναι πραγματικά ένα διαχρονικό ταξίδι, που έγινε από τη μεριά του συγγραφέα με περισσή σοβαρότητα, υπευθυνότητα και πολλή δουλειά.

Αν ξεκινήσουμε από τις 41 πηγές της βιβλιογραφίας, που αποδεικνύουν όσα αναφέρθηκαν παραπάνω και περάσουμε στην υπόλοιπη αντιμετώπιση, που αποτελεί την ανάδειξη του προσώπου μιας πόλης που ζει από την εποχή του Θουκυδίδη, (την αναφέρει στην Ιστορία του), και εξακολουθεί να έχει τη δική της θέση στη Μακεδονία, τότε βλέπουμε και μια άλλη πορεία, η οποία κάνει το βιβλίο όχι μόνο μια  καταγραφή  της αξιόλογης παρουσίας  της μέσα στο χρόνο, αλλά και μια ευχάριστη πορεία με σταθμούς που φωτίζουν τη γη της και τους ανθρώπους της. Κι αυτό είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα χαρακτηριστικά του βιβλίου.

Ο Μάκης Δημητράκης, με τον τίτλο του πραγματικού “δασκάλου” εδώ και χρόνια στα σχολεία της Βέροιας, ξέρει να προσεγγίζει ένα αντικείμενο , ώστε να το ολοκληρώνει και να το μεταδίδει στο ακροατήριό του. Αυτό μπορεί να το έκανε επιτυχώς στους μαθητές του, ή στις ξεναγήσεις του  σε μικρούς και μεγάλους, που τον ακολουθούν στην πόλη, αλλά το δυσκολότερο, κατάφερε να το κάνει και με το βιβλίο του. Γιατί η γραφή και δύσκολη είναι  και μοιραία υπόκειται ανυπεράσπιστη σε κριτική.

Ξεκινώντας από τη Μυθολογία και φτάνοντας μέχρι και τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, μεταφέρει τον αναγνώστη στη συνέχεια στη γοητευτική ατμόσφαιρα των τειχών της και στις εκκλησίες της, που της έδωσαν τον τίτλο της “Μικρής Ιερουσαλήμ”, με αναφορές σε πρόσωπα που έχουν σχέση μ’ αυτήν της την εικόνα.

Το οδοιπορικό του στο παρελθόν που αναβιώνει τη ζωή της πόλης, (σπίτια και αρχοντικά, φορεσιές, τραγούδια, φαγητά, γλυκίσματα, πανηγύρια), ένας κόσμος χαμένος για πάντα, πλουτίζεται με τους ανθρώπους του τότε, (επιφανείς Βεροιώτες, ευεργέτες και δωρητές, συγγραφείς) .

Αλλά και οι γειτονιές της, οι συνοικίες της, οι δρόμοι της, οι αναφορές στα μουσεία της ή ακόμη και στην…. αθλητική της παρουσία μέσα στον χρόνο  αποτελούν ένα πολύχρωμο ψηφιδωτό.

Αν προσθέσουμε σ’ αυτό το πορτρέτο της πόλης τη γραφή και τη διάνθιση του βιβλίου με ελκυστικό φωτογραφικό υλικό και το ευρηματικό του εξώφυλλο, τότε η εικόνα του είναι περισσότερο πλήρης και ελκυστική. Η γραφή του Μάκη Δημητράκη σε άψογη δημοτική γλώσσα είναι εύστοχη και προσεγμένη και οι φωτογραφίες του βιβλίου από το παρελθόν και το παρόν της πόλης σημαντική κατάθεση μέσα στον χρόνο.

Ο ίδιος γράφει:

Το “εγχείρημα” απευθύνεται όλως ιδιαιτέρως στον λειτουργό της εκπαίδευσης που υπηρετεί στη Βέροια, ντόπιο και μη, που θέλει να προσφέρει γνώσεις αλλά τα σχολικά βιβλία δεν τον βοηθούν, αφού δεν γράφουν σχεδόν τίποτε. 

Εμείς που το διαβάσαμε θεωρούμε  πως απευθύνεται σε όλους μας, που ζήσαμε χρόνια τη Βέροια, νομίζουμε πώς την ξέρουμε, αλλά μέσα από το βιβλίο ανακαλύπτουμε τόσα πράγματα που δεν ξέραμε.

 Ευχαριστούμε τον συγγραφέα του γι΄αυτήν την τόσο σημαντική κατάθεση, την απλή και ταυτόχρονα γοητευτική, που αποτελεί οδηγό για το παρελθόν και το παρόν της πόλης μας.

……………

Φαρέτρα