Ανατροπή από το ΣτΕ: «Σβήνουν» παλιά φορολογικά πρόστιμα – Ποιες υποθέσεις παραγράφονται στην 5ετία

Faretra.info

30/10/2026, 09:23

Αντριάνα Βασιλά

Βαρύ πλήγμα στους σχεδιασμούς της Φορολογικής Διοίκησης επιφέρει η απόφαση 1246/2026 του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ). Έκρινε αντισυνταγματική τη δεκαετή παραγραφή για παλαιές χρήσεις, επαναφέροντας τον κανόνα της πενταετίας και ανοίγοντας τον δρόμο για την αρχειοθέτηση χιλιάδων εκκρεμών υποθέσεων.

Σημαντική δικαστική δικαίωση για χιλιάδες φορολογουμένους και επιχειρήσεις φέρνει η νεότερη απόφαση της επταμελούς σύνθεσης του Β΄ Τμήματος του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου. Το ΣτΕ έβαλε οριστικό «φρένο» στην τακτική του Δημοσίου να διατηρεί ανοικτές φορολογικές υποθέσεις πέραν της πενταετίας, ακυρώνοντας τις διατάξεις που επέβαλλαν παραγραφές 10 ή ακόμα και 20 ετών.

Ποιες χρήσεις και ποια έτη «καθαρίζουν»

Με την απόφαση 1246/2026, το ΣτΕ έκρινε ως αντισυνταγματική τη δεκαετή παραγραφή που είχε θεσπιστεί με τον νόμο 4646/2019.

Συγκεκριμένα, η πενταετής παραγραφή αποκαθίσταται ως ο απαρέγκλιτος κανόνας για:

Τις χρήσεις των ετών 2012 και 2013.
Τα φορολογικά έτη από το 2014 έως και το 2017.

Παράλληλα, το ανώτατο δικαστήριο έκρινε ανίσχυρη και την εικοσαετή παραγραφή που προέβλεπε ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας για περιπτώσεις που η ΑΑΔΕ χαρακτήριζε ως φοροδιαφυγή, βάζοντας τέλος σε μια μακρόχρονη ομηρία φορολογουμένων.

Στο αρχείο χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις

Η δικαστική αυτή εξέλιξη ανατρέπει το σκηνικό για όλες τις εκκρεμείς υποθέσεις παλαιών ετών, στις οποίες οι ελεγκτικές αρχές επέβαλλαν καταλογισμούς φόρων και προστίμων μετά την πάροδο της αρχικής πενταετίας.

Όσες υποθέσεις βρίσκονται σε εκκρεμότητα (είτε στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών είτε στα Διοικητικά Δικαστήρια) και αφορούν ελέγχους που κοινοποιήθηκαν μετά τη συμπλήρωση της 5ετίας, οδηγούνται πλέον νομοτελειακά στο αρχείο, εφόσον δεν συντρέχει κάποια άλλη ειδική νόμιμη εξαίρεση.

Το χρονικό της υπόθεσης: Το εικονικό τιμολόγιο των 11.600 ευρώ

Η υπόθεση που έφτασε μέχρι το ΣτΕ ξεκίνησε από μια ατομική επιχείρηση παραγωγής μελιού:

Το 2020, η Εφορία επέβαλε στην επιχείρηση πρόστιμο 4.640 ευρώ (40% επί της καθαρής αξίας) για ένα εικονικό τιμολόγιο ύψους 11.600 ευρώ, το οποίο αφορούσε τη χρήση του 2013.

Η καταλογιστική πράξη εκδόθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2020, δηλαδή αφού είχε παρέλθει η πενταετής προθεσμία παραγραφής για το έτος 2013 (η οποία έληγε στις 31/12/2019).

Ο φορολογούμενος προσέφυγε στη ΔΕΔ, η οποία απέρριψε την προσφυγή του, αλλά στη συνέχεια δικαιώθηκε στο Διοικητικό Πρωτοδικείο Κοζάνης, το οποίο ακύρωσε το πρόστιμο.

Η ΑΑΔΕ προσέφυγε στο ΣτΕ, υποστηρίζοντας ότι η δεκαετία του ν. 4646/2019 δεν ήταν «παράταση» αλλά «περιορισμός» της εικοσαετίας που ίσχυε για τη φοροδιαφυγή. Το ΣτΕ απέρριψε πλήρως το σκεπτικό της Φορολογικής Διοίκησης.

Αγωνία για την εγκύκλιο της ΑΑΔΕ

Μετά το ηχηρό «στοπ» από το ΣτΕ, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων αναμένεται τις επόμενες ημέρες να εκδώσει οδηγία/εγκύκλιο προς όλες τις ελεγκτικές υπηρεσίες (ΔΟΥ, ΚΕΦΟΜΕΠ, ΕΛΚΕ κ.λπ.).

Η εγκύκλιος θα καθορίζει τα βήματα για τη συμμόρφωση της Διοίκησης με τη νέα νομολογία, την οριστική αρχειοθέτηση των παραγεγραμμένων υποθέσεων και την αποφυγή έκδοσης νέων άκυρων καταλογισμών.

topontiki.gr